Que ver na Xudaría de Córdoba e en que orde

A Sinagoga, o primeiro

Está no número 20 da rúa Judíos e é o único templo hebreo que se conserva na cidade. Unha inscrición do muro leste dátaa entre 1314 e 1315. Usouse como sinagoga ata a expulsión de 1492, despois tivo outros usos e en 1885 foi declarada Monumento Nacional.

É un edificio pequeno. Éntrase por un patio e un vestíbulo, e a sala de oración é un cadrado duns 40 metros cadrados coas paredes cubertas de xeserías mudéxares: lacerías, motivos vexetais e inscricións hebreas tomadas do Libro dos Salmos. No muro leste estaba o hejal, onde se gardaban os rolos da Torá. No muro sur, arriba, ábrese a tribuna das mulleres, con tres balconciños.

Abre de martes a domingo de 9:00 a 15:00, festivos de apertura incluídos, e a última visita entra dez minutos antes do peche. Os luns pecha, agás que sexan festivos ou véspera de festivo. A entrada é gratuíta para cidadáns da Unión Europea acreditados e custa 0,30 € para os demais. Os grupos de máis de seis persoas teñen que reservar.

Un percorrido a pé con sentido

Esta orde vai de sur a norte, desde a Mesquita-Catedral ata a muralla, e non obriga a volver sobre os teus pasos:

• Calleja de las Flores. Unha calella sen saída ao norte da Mesquita-Catedral, con testos nas paredes, que acaba nunha prazoleta desde a que se ve a torre da Catedral.
• Praza de Maimónides. Aquí está o Museo Taurino (número 3) e aquí comeza a rúa Judíos.
• Capilla de San Bartolomé. Capela mudéxar integrada na Facultade de Filosofía e Letras, na rúa Averroes.
• Praza de Tiberíades. Unha prazoleta da rúa Judíos coa estatua de Maimónides, o sabio cordobés.
• Zoco Municipal de Artesanía. O patio da Casa de las Bulas, con obradoiros de artesáns.
• Sinagoga, no número 20 da rúa Judíos.
• Casa de Sefarad, a carón da Sinagoga, na esquina coa rúa Averroes.
• Puerta de Almodóvar. O final da rúa Judíos e a saída do recinto amurallado.

O Zoco e a praza de Maimónides

O Zoco Municipal de Artesanía inaugurouse en 1954 nunha casa señorial do século XVI coñecida como a Casa de las Bulas. Dentro hai un patio mudéxar de dúas plantas, con laranxeiras, palmeiras, farois de forxa e testos nos balcóns, e arredor os obradoiros e as exposicións de artesáns cordobeses. É un sitio para entrar, dar unha volta e ver traballar os artesáns.

O Museo Taurino está na praza de Maimónides, 3. É municipal: abre de martes a venres de 8:15 a 20:15, os sábados de 9:30 a 17:30 e os domingos e festivos de 8:15 a 14:15 no horario de inverno, e a entrada xeral custa 4,91 € na venda oficial por internet. Os residentes en Córdoba e os menores de 17 anos non pagan.

A Capilla de San Bartolomé e a Casa de Sefarad

A Capilla de San Bartolomé é mudéxar, como a Sinagoga, e velas o mesmo día deixa comparar dous edificios mudéxares de usos distintos. O seu horario e o seu prezo cambian coa tempada e non puidemos confirmalos nunha fonte oficial ao día, así que convén miralos na porta ou nunha oficina de turismo antes de organizar a mañá arredor dela.

A Casa de Sefarad é un museo privado sobre a tradición sefardí. Ocupa unha casa que conserva boa parte da súa estrutura do século XIV e ten coleccións, biblioteca, centro de documentación e tenda. Tampouco publicamos o seu horario nin o seu prezo porque non puidemos comprobalos na súa propia web.

A Puerta de Almodóvar e a muralla

A Xudaría tiña a súa entrada pola Puerta de Almodóvar, que segue en pé ao final da rúa Judíos. Aos seus lados consérvanse tramos da muralla. É un bo punto para comezar a ruta ao revés se chegas desde o Paseo de la Victoria.

Un pouco de contexto axuda a mirar o barrio. Tras a conquista cristiá de 1236, un foro recoñeceulles dereitos aos xudeus de Córdoba e asignoulles un barrio. En 1391 a Xudaría foi asaltada e saqueada durante tres días, e en 1492 chegou o decreto de expulsión. O barrio forma parte do centro histórico que a UNESCO declarou Patrimonio da Humanidade en 1994.

Canto se tarda e a que hora hai menos xente

Coa Sinagoga, o Zoco e o paseo completo, unha mañá abonda de sobra. Se entras ademais no Museo Taurino ou na Casa de Sefarad, reserva a mañá enteira.

A Sinagoga abre ás 9:00 e a visita xeral da Mesquita-Catedral non comeza ata as 10:00 de luns a sábado. Esa primeira hora é, na nosa experiencia, a máis tranquila na rúa Judíos: os grupos adoitan chegar ao barrio despois da Mesquita. A partir das 15:00 a Sinagoga xa está pechada, pero adoita haber menos xente na rúa e é bo momento para as fotos da Calleja de las Flores.

No verán, fai a ruta cedo. As rúas son estreitas e dan sombra, pero ao mediodía de xullo e agosto a calor aperta igual.

Luns, nenos e cadeiras de rodas

Os luns pechan a Sinagoga e o Museo Taurino. A ruta pola rúa pódese facer igual: as prazas, a Calleja de las Flores e a Puerta de Almodóvar non dependen de ningún horario.

Con nenos, o percorrido é curto e sen tráfico. A sala da Sinagoga vese en poucos minutos, o xusto para a súa paciencia.

O barrio é de rúas estreitas e empedradas. O Zoco ten ascensor, segundo a ficha municipal. Da Sinagoga a Junta de Andalucía, o goberno andaluz, non publica datos de accesibilidade: se vas en cadeira de rodas, pregunta antes.

Que enlazar antes e despois

A Mesquita-Catedral está pegada ao barrio. Quen madruga pode entrar de balde de 8:30 a 9:30, de luns a sábado, e saír directo cara á Sinagoga cando abre.

Para pechar o tema, o Museo Arqueológico, a unhas rúas da Xudaría, garda a lápida funeraria de Yehuda bar Akon, de mediados do século IX, o único resto material da presenza xudía na Córdoba dos emires omeias. Abre de martes a sábado ata as 21:00 no inverno e tamén é de balde para cidadáns da UE.

É un barrio que se entende mellor con alguén que o explique. Os guías oficiais de turismo contan o que as fachadas non din: onde estaban os límites da alxama, que significan as inscricións da Sinagoga ou quen foi Maimónides.