Pobos bonitos de Córdoba: cales visitar e como agrupalos

Que recoñecementos oficiais ten cada un

A asociación «Los Pueblos más Bonitos de España» admite pobos tras avaliar a súa candidatura. Na súa lista de Andalucía hai 19 e da provincia de Córdoba só aparece Zuheros. Calquera outro pobo cordobés que vexas anunciado con ese título non está na asociación.

O outro selo que serve de guía é o de conxunto histórico. O Patronato Provincial de Turismo recolle dez na provincia contando a capital. Entre eles están Montoro, declarado en 1969, Priego de Córdoba, cuxo barrio de la Villa e Balcón del Adarve o son desde 1972, Zuheros, Dos Torres, Aguilar de la Frontera, Palma del Río e Bujalance.

A Subbética: Zuheros, Priego, Cabra, Lucena, Rute e Iznájar

É a comarca con máis pobos para ver e a que pide máis tempo, porque as estradas de serra son lentas. Entre Zuheros e Priego hai uns 30 quilómetros.

• Zuheros (75 km, 1 h): casas brancas apertadas contra un penedo, castelo sobre a rocha e miradoiros na praza de la Paz e na Villa. A 4 quilómetros, serra arriba, está a Cueva de los Murciélagos, unha cova que só se visita con guía.
• Luque (72 km, 1 h): castelo no alto do pobo, con entrada de 4 euros que inclúe o museo municipal, e estación da Vía Verde del Aceite.
• Priego de Córdoba (94 km, 1 h 20): barrio de la Villa, Balcón del Adarve, Fuente del Rey, igrexas barrocas como a da Asunción e as Carnicerías Reales, do século XVI.
• Cabra (73 km, 1 h): barrio vello coa parroquia de la Asunción y Ángeles e o castelo dos Condes de Cabra, que hoxe é un colexio e se ve por fóra.
• Lucena (71 km, 55 min): o Castillo del Moral, en pleno centro, garda o museo arqueolóxico e etnolóxico. Foi durante séculos unha cidade xudía.
• Rute (88 km, 1 h 15): o pobo dos mantecados e da augardente.
• Iznájar (107 km, 1 h 25): castelo a 533 metros de altura sobre o encoro ao que chaman «lago de Andalucía», co barrio de la Villa aos seus pés.

A Campiña: Montilla, Aguilar de la Frontera, Baena e Espejo

Terra de viño e de aceite, toda a menos dunha hora da capital.

• Montilla (44 km, 40 min): aquí naceu en 1453 Gonzalo Fernández de Córdoba, o Gran Capitán, e consérvase a casa do Inca Garcilaso. Dálle nome ao viño de Montilla-Moriles.
• Aguilar de la Frontera (50 km, 40 min): a praza de San José é octogonal, unha das poucas de España con esa planta. Preto quedan a Torre del Reloj, os restos do castelo de Poley e a lagoa de Zóñar.
• Baena (61 km, 50 min): o barrio da Almedina, co seu castelo restaurado en 2015, e o Museo del Olivar.
• Espejo (36 km, 30 min): o castelo coroa o outeiro e vese desde quilómetros antes de chegar. Non está aberto ao público como un monumento ao uso, pero o paseo ata arriba compensa polas vistas.

O Alto Guadalquivir: Montoro e Bujalance

Montoro está a 45 quilómetros e 35 minutos pola A-4. O Guadalquivir rodéao nun meandro e case todo o pobo está feito con pedra molinaza, avermellada. O que hai que ver cabe nunha mañá: a praza de España coa igrexa de San Bartolomé e a súa torre, a casa do concello, a antiga igrexa de Santa María de la Mota e a ponte de las Donadas, de catro arcos, levantada na primeira metade do século XVI.

Bujalance queda a 16 quilómetros de Montoro. A súa alcazaba fundouna Abderramán III no século X e é o segundo conxunto histórico da comarca.

A Vega: Almodóvar del Río e Palma del Río

Almodóvar del Río está a 28 quilómetros, uns 35 minutos. Vaise polo seu castelo, que é privado, abre case todo o ano e cobra 11 euros aos adultos.

Palma del Río, a 66 quilómetros e preto dunha hora, conserva un recinto amurallado almohade declarado conxunto histórico. A Puerta del Sol leva enriba unha balconada plateresca do século XVI. O ladrillo, o azulexo e o ocre lembran que Sevilla comeza aí ao lado.

Los Pedroches e o Guadiato: granito e devesa

O norte é outra provincia. Cámbiase o oliveiral pola devesa e a cal polo granito.

• Dos Torres (82 km, 1 h 10): naceu en 1839 da unión de Torremilano e Torrefranca. A praza de la Villa, as portadas de granito con escudos e a igrexa de Santiago son o mellor conservado da arquitectura popular do val.
• Pozoblanco (77 km, 1 h 10): a capital da mancomunidade de Los Pedroches.
• Belalcázar (101 km, 1 h 30): o seu castelo ten unha torre da homenaxe de 47 metros. A Junta de Andalucía organiza visitas gratuítas con reserva as fins de semana e festivos.
• Hinojosa del Duque (93 km, 1 h 20): a parroquia de San Juan, dos séculos XV e XVI, á que chaman «la Catedral de la Sierra».
• Fuente Obejuna (93 km, 1 h 15): a vila do drama de Lope de Vega, xa no val do Guadiato.

Como agrupalos en rutas dun día

Estas combinacións caben nunha xornada saíndo de Córdoba pola mañá.

• Subbética norte: Zuheros e a Cueva de los Murciélagos pola mañá, Luque pola tarde e volta por Baena.
• Subbética sur: Priego de Córdoba con calma e Iznájar ao solpor.
• Campiña: Montilla, Aguilar de la Frontera e a lagoa de Zóñar.
• Alto Guadalquivir: Montoro e Bujalance, en media xornada longa.
• Vega: Almodóvar del Río pola mañá e Medina Azahara de volta, que cadra de camiño.
• Pedroches: Dos Torres e Belalcázar, coa visita ao castelo reservada antes de saír.

Antes de saír: luns, calor e costas

Os luns pechan moitos monumentos dos pobos. A cova de Zuheros non abre os luns que non sexan festivos e o castelo de Luque pecha luns e martes. Se viaxas entre semana, chama antes á oficina de turismo do pobo.

En xullo e agosto, na campiña e na vega a calor aperta desde media mañá. Érguete cedo ou escolle a Subbética e Los Pedroches, que están máis altos. Con carriño ou cadeira de rodas, ten en conta que Zuheros, Iznájar e Montoro están construídos en costa e que ao castelo de Belalcázar se sobe por un empedrado con pendentes fortes.

Sen coche chégase en autobús de liña a Montilla e a Lucena. Para o resto, comproba os horarios co operador antes de planear a volta, porque en moitos pobos hai poucas saídas ao día.